MACD (Moving Average Convergence Divergence) nedir?

Tanım

MACD (Moving Average Convergence Divergence), Gerald Appel tarafından 1970'lerin sonunda geliştirilmiş bir momentum ve trend göstergesidir. Üç bileşenden oluşur.

1. MACD çizgisi. 12 günlük üstel ortalama eksi 26 günlük üstel ortalama. Yani kısa ortalama ile uzun ortalama arasındaki fark.
2. Sinyal çizgisi. MACD çizgisinin 9 günlük üstel ortalaması.
3. Histogram. MACD çizgisi eksi sinyal çizgisi.

Formül

EMA12 = 12 günlük üstel hareketli ortalama (kapanış)
EMA26 = 26 günlük üstel hareketli ortalama (kapanış)

MACD       = EMA12 − EMA26
Sinyal     = 9-EMA(MACD)
Histogram  = MACD − Sinyal

Standart parametre seti 12, 26 ve 9 günlüktür. Bunlar Appel'in orijinal değerleridir. 12 ve 26 sayıları, haftalık beş işlem gününe göre yaklaşık iki haftalık ve bir aylık dönemleri temsil eder. Bazı analistler hızlı momentum için 5, 13, 5 veya daha yumuşak yorum için 19, 39, 9 değerlerini kullanır. Parametre değiştirmek aşırı uyum riski taşır.

Üç sinyal tipi

1. MACD ve sinyal kesişimi

MACD çizgisi sinyal çizgisini yukarı keserse yükseliş kesişimi, aşağı keserse düşüş kesişimi sayılır. Bu sinyaller geç gelir. Momentum dönüşü başladıktan sonra kesişim oluşur. Hızlı dönüşlerde getirinin önemli bir kısmı kaçırılır.

2. Sıfır çizgisi geçişi

MACD sıfır olduğunda 12 ile 26 günlük ortalamalar eşitlenmiş demektir.

• MACD sıfır üstündeyse kısa ortalama uzun ortalama üstündedir, trend yukarıdır.
• MACD sıfır altındaysa kısa ortalama uzun ortalama altındadır, trend aşağıdır.

Sıfır çizgisi geçişleri, basit kesişimlere göre daha güçlü trend dönüş sinyalidir.

3. Uyumsuzluk (en önemli sinyal)

Yükseliş uyumsuzluğu, fiyat yeni dip yaparken MACD'nin önceki dipten daha yüksekte kalmasıdır. Momentum zayıflıyor demektir. Düşüş uyumsuzluğu bunun tersidir. Fiyat yeni zirve yaparken MACD önceki zirveyi geçemez. Uyumsuzluklar tarihsel olarak MACD'nin en güçlü sinyali sayılır. Kesişimler gürültülüdür, uyumsuzluklar daha nadir fakat daha bilgilendiricidir.

Histogram momentum hızını anlatır

• Pozitif tarafta büyüyen histogram, yukarı momentumun hızlandığını gösterir.
• Pozitif tarafta küçülen histogram, yukarı momentumun yavaşladığını ve zirvenin yaklaştığını söyler.
• Negatife geçen histogram aşağı momentum başlangıcıdır.

Histogramın yön değişimi MACD çizgisinin yön değişiminden birkaç gün önce ortaya çıkar. Yani histogram MACD'ye göre öncüldür.

Avantajları

• Trend ve momentumu birlikte gösterir. RSI yalnızca momentuma bakar.
• Sıfır çizgisi trend yönünü net biçimde belirtir.
• Histogram ek bir boyut sağlar.
• Tüm büyük işlem platformlarında varsayılan göstergedir.
• Bollinger Bands ile birlikte iyi çalışır. Bollinger volatiliteyi, MACD momentumu ölçer.

Dezavantajları

• Üstel ortalamaya dayandığı için tepki gecikir.
• Yatay piyasalarda sürekli yanlış kesişim üretir.
• 12, 26, 9 parametreleri her piyasa için optimum değildir. Değiştirmek aşırı uyum riski getirir.
• MACD değeri mutlak ölçeksizdir. 1,5 mi 15 mi anlamı hisseden hisseye değişir.

RSI ile karşılaştırma

İki göstergeyi birlikte kullanmak yaygındır. MACD trend onayı için, RSI giriş zamanlaması için kullanılır.

Pratik notlar

Erken giriş için. Histogramın pozitife dönüşü, MACD-sinyal kesişiminden önce gelen erken yükseliş işaretidir. Sıfır çizgisi yukarı geçişi onay sayılır.

Yanlış sinyalleri filtrelemek için. Hisse 200 günlük ortalama üstündeyse yükseliş MACD sinyalini değerlendir. Altındaysa atla. İşlem hacmi onayı ve RSI veya Bollinger gibi ikinci bir göstergeyle çapraz kontrol önerilir.

Uyumsuzluk avlamak için. Son 1 ila 2 dip veya zirve ile karşılaştır. Aylık ve haftalık MACD, günlüğe göre daha sağlam uyumsuzluk verir.

BIST'te MACD

BIST 30 yüksek volatilite nedeniyle günlük MACD kesişimlerinde sık yanılır. Daha iyi sonuç veren kurulumlar şunlardır.

• Haftalık MACD uyumsuzluğunu makro temayla birleştirmek. Örneğin TCMB faiz indirim döngüsü başlangıcında veya kur stabilizasyonu sonrası dönüşlerde.
• Histogramın sıfır geçişini hacim artışıyla teyit etmek.
• MACD sıfır üstünde ve RSI 50 üstünde aynı anda gerçekleşirse trend onaylı kabul etmek.

2023 Haziran ayında ASELS hissesinde haftalık MACD pozitife geçişi ve hacim artışı eşzamanlı oluştu. Sonraki üç ayda hisse yaklaşık yüzde 35 yükseldi. Tersine 2018 Ağustos kur krizinde günlük MACD birden fazla yanlış yükseliş kesişimi üretti. Trend filtresi olmadan kesişimi takip eden zarar etti.

Yaygın yanılgılar

• "Her kesişim alım sinyalidir" yanlıştır. Yatay piyasada bu yaklaşım kayıp üretir.
• "MACD pozitif olunca al" yanlıştır. Bu noktada trendin önemli bir kısmı bitmiştir.
• Doğru yaklaşım uyumsuzluk arayıp ardından doğrulama beklemektir. Daha az fakat daha doğru sinyal verir.

Özet

MACD bir alım satım kararı değildir, fırsat listesidir. Onay için her zaman hacim, fiyat formasyonu, ikinci bir gösterge (RSI veya Bollinger) ve genel piyasa trendi birlikte değerlendirilmelidir. Tek başına MACD ile sistem kuran yatırımcı uzun vadede tutarlı sonuç alamaz.

Kaynakça

1. Appel, G. (1979). The Moving Average Convergence-Divergence Trading Method. Signalert Corporation, Great Neck NY.
2. Appel, G. (2005). Technical Analysis: Power Tools for Active Investors. FT Press, Upper Saddle River NJ.
3. Murphy, J. J. (1999). Technical Analysis of the Financial Markets. New York Institute of Finance.
4. Wilder, J. W. (1978). New Concepts in Technical Trading Systems. Trend Research, Greensboro NC.
5. Chong, T. T. L. ve Ng, W. K. (2008). Technical Analysis and the London Stock Exchange: Testing the MACD and RSI Rules Using the FT30. Applied Economics Letters, 15(14), 1111-1114.
6. Anghel, G. D. I. (2015). Stock Market Efficiency and the MACD. Evidence from Countries Around the World. Procedia Economics and Finance, 32, 1414-1431.

▸ Not: Bu sayfa eğitim ve araştırma amaçlıdır. Yatırım tavsiyesi içermez. Anlatılan kavram veya stratejilerin geçmiş performansı, gelecek için garanti vermez.

• ▸ Momentum nedir?
  MACD bir momentum göstergesidir.
• ▸ Bollinger Bands
  Birlikte kullanılan iki klasik teknik araç.
• ▸ Golden Cross
  Hareketli ortalama temelli benzer bir sinyal.